Özel Tüketim Vergisi (4760)
Özel Tüketim Vergisi Kanunu
BİRİNCİ BÖLÜM — Konu, Tanımlar, Vergiyi Doğuran Olay, Mükellef
Madde 1 — Verginin konusu
1. Bu Kanuna ekli; a) (I) sayılı listedeki malların ithalatçıları veya rafineriler dahil imal edenler tarafından teslimi, b) (II) sayılı listedeki mallardan kayıt ve tescile tâbi olanların ilk iktisabı, c) (II) sayılı listedeki mallardan kayıt ve tescile tâbi olmayanlar ile (III) ve (IV) sayılı listelerdeki malların ithalatı veya imal ya da inşa edenler tarafından teslimi, d) (I), (III) ve (IV) sayılı listelerdeki mallar ile (II) sayılı listedeki mallardan kayıt ve tescile tâbi olmayanların özel tüketim vergisi uygulanmadan önce müzayede yoluyla satışı, bir defaya mahsus olmak üzere özel tüketim vergisine tâbidir.
2. (Değişik: 30/3/2006-5479/7 md.) Kanuna ekli listelerde yer alan mallar Türk Gümrük Tarife Cetvelinde tanımlanan eşyalardır. Bu malların tarife numaralarında veya tanımlarında bu Kanuna ekli listeler dışında yapılacak değişiklikler Özel Tüketim Vergisi Kanununun uygulanmasında hüküm ifade etmez. (Ek cümle: 4/6/2008-5766/19 md.) Bu Kanuna ekli listelerdeki malların tarife numaralarında veya tanımlarındaki değişikliğin mahiyetini, Türk Gümrük Tarife Cetvelinde yapılan değişikliklere bağlı olarak açıklamaya Maliye Bakanlığı yetkilidir.
Madde 2 — Tanımlar, teslim ve teslim sayılan haller
1. Bu Kanunun uygulanmasında; a) İthalat: Verginin konusuna giren malların Türkiye Cumhuriyeti Gümrük Bölgesine girişini, b) İlk iktisap: (II) sayılı listedeki mallardan Türkiye’de kayıt ve tescil edilmemiş olanların kullanılmak üzere ithalini, müzayede yoluyla veya kayıt ve tescil edilmiş olsa dahi 4077 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun hükümlerine göre iade edilenler de dahil motorlu araç ticareti yapanlardan iktisabını, motorlu araç ticareti yapanlar tarafından kullanılmaya başlanmasını, aktife alınmasını veya adlarına kayıt ve tescil ettirilmesini, c) Kayıt ve tescil: Motorlu taşıtların ilgili mevzuat gereğince trafik, belediye, liman ile Ulaştırma Bakanlığı Sivil Havacılık Genel Müdürlüğünce tutulan sivil hava vasıtaları siciline yapılan kayıt ve tescilini, d) Motorlu araç ticareti yapanlar: (II) sayılı listedeki mallardan kayıt ve tescile tâbi olanları imal, inşa veya ithal edenler ile fabrika, resmî şekilde düzenlenen sözleşmesi bulunan; ana bayi, bölge bayii, bayi, yetkili satıcı ve acenteler ile Maliye Bakanlığınca bu nitelikte oldukları tespit edilenleri, e) Teslim: Bir mal üzerindeki tasarruf hakkının malik veya adına hareket edenlerce, alıcıya veya adına hareket edenlere devredilmesini, ifade eder.
2. Bir malın alıcı veya onun adına hareket edenlerin gösterdiği yere veya kişilere tevdii teslim hükmündedir. Malın alıcıya veya onun adına hareket edenlere gönderilmesi halinde, malın nakliyesinin başlatılması veya nakliyeci ya da sürücüye tevdi edilmesi de mal teslimidir. Trampa iki ayrı teslim hükmündedir. Kap veya ambalajların geri verilmesinin mutat olduğu hallerde teslim, bunların içinde bulunan mallar itibarıyla yapılmış sayılır.
3. Aşağıdaki haller de teslim sayılır: a) Vergiye tâbi malların, vergiye tâbi olan malların imali dışında her ne suretle olursa olsun kullanılması, sarfı, işletmeden çekilmesi veya işletme personeline ücret, prim, ikramiye, hediye, teberru gibi namlarla verilmesi, b) Mülkiyeti muhafaza kaydıyla yapılan satışlarda zilyetliğin devri.
Madde 3 — Vergiyi doğuran olay
Vergiyi doğuran olay; a) Mal teslimi veya ilk iktisap hallerinde malın teslimi veya ilk iktisabı, b) Malın tesliminden önce fatura veya benzeri belgeler verilmesi hallerinde, bu belgelerde gösterilen miktarla sınırlı olmak üzere fatura veya benzeri belgelerin düzenlenmesi, c) Kısım kısım mal teslim edilmesi mutat olan veya bu hususlarda mutabık kalınan hallerde, her bir kısmın teslimi, d) Komisyoncular vasıtasıyla veya konsinyasyon suretiyle yapılan satışlarda, (I), (II) ve (IV) sayılı listelerdeki malların alıcıya, (III) sayılı listedeki malların komisyoncuya veya konsinyi işletmeye teslimi, e) İthalatta, 4458 sayılı Gümrük Kanununa göre gümrük yükümlülüğünün doğması, ithalat vergilerine tâbi olmayan işlemlerde ise gümrük beyannamesinin tescilidir.
(Ek fıkra: 30/3/2006-5479/8 md.) Bu Kanuna ekli (I) sayılı listede yer alan malların 4926 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu uyarınca el konulan veya 4458 sayılı Gümrük Kanunu uyarınca tasfiyelik hale gelenlerinden Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu tarafından belirlenen zorunlu standartlara uymayanlarının rafinerilere teslim edilmesi halinde vergiyi doğuran olay, bu malların rafineriler tarafından tesliminde gerçekleşir ve verginin mükellefi bu teslimi gerçekleştirenlerdir.
Madde 4 — Mükellef ve vergi sorumlusu
1. Özel tüketim vergisinin mükellefi, bu Kanuna ekli; a) (I), (III) ve (IV) sayılı listelerdeki mallar ile (II) sayılı listedeki mallardan kayıt ve tescile tâbi olmayanları imal, inşa veya ithal edenler ile bu malların müzayede yoluyla satışını gerçekleştirenler, b) (II) sayılı listedeki mallardan kayıt ve tescile tâbi olanlar için; motorlu araç ticareti yapanlar, kullanmak üzere ithal edenler veya müzayede yoluyla satışını gerçekleştirenlerdir.
2. Mükellefin Türkiye içinde ikametgâhının, işyerinin, kanuni ve iş merkezlerinin bulunmaması halleri ile gerekli görülen diğer hallerde Maliye Bakanlığı, vergi alacağının emniyet altına alınması amacıyla vergiye tâbi işlemlere taraf olanları verginin ödenmesinden sorumlu tutabilir.
3. (Ek: 4/6/2008-5766/19 md.) Fiilî veya kaydî envanter sırasında bu Kanuna ekli listelerdeki malların belgesiz olarak bulundurulduğunun tespiti halinde, belgesiz mal bulunduran mükelleflere, bu malların alış belgelerinin ibrazı için tespit tarihinden itibaren 10 günlük bir süre verilir. Bu süre içinde alış belgelerinin ibraz edilememesi halinde, belgesi ibraz edilemeyen malın tespit tarihindeki emsal bedeli üzerinden hesaplanan özel tüketim vergisi, alışını belgeleyemeyen mükellef adına re’sen tarh edilir. Tarh edilecek özel tüketim vergisi, asgari maktu vergi tutarına göre hesaplanacak vergiden az olamaz. Bu tarhiyata vergi ziyaı cezası uygulanır.
(Ek: 4/6/2008-5766/19 md.) Ancak, belgesiz mal bulunduran mükelleflere bu malları satanlara, bu satışları ile ilgili vergi inceleme raporuna dayanılarak özel tüketim vergisi tarhiyatı yapıldığı takdirde, ayrıca alıcıdan özel tüketim vergisi ve buna ilişkin ceza aranmaz.
İKİNCİ BÖLÜM — İstisnalar
Madde 5 — İhracat istisnası
1. Bu Kanuna ekli listelerdeki malların ihracat teslimleri aşağıdaki şartlarla vergiden müstesnadır. a) Teslim yurt dışındaki bir müşteriye yapılmalıdır. Yurt dışındaki müşteri tabiri; ikametgâhı, işyeri, kanuni ve iş merkezleri yurt dışında olan alıcılar ile yurt içinde bulunan bir işletmenin, yurt dışında faaliyet gösteren şubelerini ifade eder. b) Teslim konusu mal, Türkiye Cumhuriyeti Gümrük Bölgesinden çıkmış olmalıdır. Malın ihraç edilmeden önce yurt dışındaki alıcı adına hareket edenlere veya bizzat alıcıya işlenmek ya da herhangi bir şekilde değerlendirilmek üzere yurt içinde teslimi ile yurt içinden serbest bölgelere yapılan teslimler ihracat sayılmaz.
2. (Değişik: 29/3/2018-7104/24 md.) Bu Kanuna ekli (III) ve (IV) sayılı listelerdeki malların, 4458 sayılı Gümrük Kanununun 95 inci maddesinin (1) numaralı fıkrasına göre faaliyette bulunan gümrüksüz satış mağazalarında satılmak üzere bu mağazalara veya bunların depolarına teslimi vergiden müstesnadır.
3. (Ek: 29/3/2018-7104/24 md.) İhraç edilen veya 4458 sayılı Gümrük Kanununun 95 inci maddesinin (1) numaralı fıkrasına göre faaliyette bulunan gümrüksüz satış mağazalarında satılmak üzere bu mağazalara veya bunların depolarına teslim edilen malların alış faturaları ve benzeri belgeler üzerinde gösterilen ve beyan edilen özel tüketim vergisi ihracatçıya veya gümrüksüz satış mağazalarında satılmak üzere bu mağazalara veya bunların depolarına mal teslim edenlere iade edilir. Maliye Bakanlığı, bu mallara ait verginin iadesine ilişkin usul ve esasları belirlemeye yetkilidir.
Madde 6 — Diplomatik istisna
Bu Kanuna ekli (I), (II) ve (III) sayılı listelerde yer alan malların, karşılıklı olmak kaydıyla yabancı devletlerin Türkiye’deki diplomatik temsilcilikleri, konsoloslukları ve uluslararası anlaşmalarla vergi muafiyeti tanınan uluslararası kuruluşlar ve bunların diplomatik haklara sahip mensupları tarafından kendi ihtiyaçları için ilk iktisabı, ithali veya bunlara teslimi ile ev sahibi hükümet anlaşmaları veya ülkemizin taraf olduğu diğer anlaşmalar çerçevesinde Türkiye’deki uluslararası kuruluşlar ve bunların yönetici kadrolarında görev yapan Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olmayan mensupları tarafından Türkiye’de görevde bulundukları süre içinde kendi ihtiyaçları için ilk iktisabı, ithali veya bunlara teslimi vergiden müstesnadır.
Madde 7 — Diğer istisnalar
Bu Kanuna ekli;
1. (I) sayılı listede yer alan malların; a) Milli Savunma Bakanlığı, Jandarma Genel Komutanlığı, Sahil Güvenlik Komutanlığı ve Milli İstihbarat Teşkilâtının ihtiyacı için bu kuruluşlara veya bunların gerek göstermeleri üzerine ve işlemlerin bu kuruluşlar adına yapılması koşuluyla akaryakıt ikmalini yapanlara teslimi, b) 6326 sayılı Petrol Kanunu hükümlerine göre petrol arama ve istihsal faaliyetlerinde kullanılmak üzere bu faaliyetleri yapanlara teslimi, c) (Ek: 30/7/2003-4962/7 md.; Değişik: 28/3/2013-6455/32 md.) 4458 sayılı Gümrük Kanunu uyarınca tasfiyelik hale gelenlerinin tabii afetler, bulaşıcı hastalıklar ve benzeri olağanüstü durumlarda genel ve özel bütçeli idarelere, il özel idarelerine, belediyelere, köylere ve bunların teşkil ettikleri birliklere bedelsiz teslimi ile 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanununun 16/A maddesi uyarınca tasfiyelik hale gelenlerinin bu bentte sayılanlara bedelsiz teslimi,
2. (Değişik: 16/7/2004-5228/21 md.) (II) sayılı listede yer alan kayıt ve tescile tâbi yerli katkı oranı en az %20 olan mallardan; a) 87.03 (hesaplanması gereken özel tüketim vergisi ve diğer her türlü vergiler dahil bedeli 200.000 TL’yi aşanlar hariç), 87.04 (motor silindir hacmi 2.800 cm³'ü aşanlar hariç) ve 87.11 G.T.İ.P. numaralarında yer alanların, engellilik oranı %90 veya daha fazla olan malûl ve engelliler tarafından, b) (Ek: 6/2/2014-6518/56 md.) 87.03 G.T.I.P. numarasında yer alan (belirtilen istisnalar hariç) yük taşımasında kullanılıp azami ağırlığı 3,5 tonu aşmayan ve yolcu taşıma kapasitesi istiap haddinin %50’sinin altında olanlar ile sürücü dâhil 9 kişilik oturma yeri olanların, engellilik durumlarının araçları bizzat kullanamayacak ve sürekli olarak tekerlekli sandalye veya sedye kullanmalarını gerektirecek nitelikte olduğunu engelli sağlık kurulu raporuyla tevsik eden ve engellilik derecesi %90 veya daha fazla olan malûl ve engelliler tarafından, c) (İptal: Anayasa Mahkemesinin 22/4/2025 tarihli ve E.:2024/240; K.:2025/100 sayılı Kararı ile.) (Yeniden Düzenleme: 2/4/2026-7577/8 md.) 87.03 (hesaplanması gereken ÖTV ve diğer her türlü vergiler dahil bedeli 2.873.900 TL’yi aşanlar hariç), 87.04 (motor silindir hacmi 2.800 cm³’ü aşanlar hariç) ve 87.11 G.T.İ.P. numaralarında yer alanların, bizzat kullanma amacıyla engelliliğine uygun hareket ettirici özel tertibat yaptıran malûl ve engelliler ile engelli sağlık kurulu raporunda ortopedik engelliliği yüzde 40 ve üzeri olup bu engel durumu nedeniyle sürücü belgesi alamayan malûl ve engelliler tarafından, d) (Ek: 4/6/2008-5766/19 md.; Değişik: 6/2/2014-6518/56 md.) Bu bendin (a), (b) ve (c) alt bentleri kapsamındaki araçların ilk iktisabından sonra deprem, heyelan, sel, yangın veya kaza sonucu kullanılamaz hâle gelmesi nedeniyle hurdaya çıkarılmasında, araçları hurdaya çıkaran malûl ve engelliler tarafından, on yılda bir defaya mahsus olmak üzere ilk iktisabı,
3. (Değişik: 16/6/2009-5904/18 md.) a) (II) sayılı listede yer alan mallardan; uçak ve helikopterlerin Türk Hava Kurumu tarafından ilk iktisabı, b) (II) sayılı listede yer alan malların, Cumhurbaşkanlığı merkez teşkilatı tarafından ilk iktisabı, c) (Ek: 30/5/2013-6491/27 md.) (II) sayılı listedeki 8701.20, 87.04, 87.05 ve 87.09 G.T.İ.P. numaralarında yer alan malların, münhasıran petrol arama faaliyetinde kullanılmak üzere ilk iktisabı, ç) (Ek: 20/7/2025-7555/13 md.) (II) sayılı listede yer alan ve yerli katkı oranı en az %40 olan mallar ile 87.03 G.T.İ.P. numarasındaki belirli motorlu taşıtların, 87.04 ve 87.11 G.T.İ.P. numaralarındaki taşıtların, Millî Savunma Bakanlığı, İçişleri Bakanlığı, Savunma Sanayii Başkanlığı ve Millî İstihbarat Teşkilatı Başkanlığı tarafından münhasıran millî savunma ve iç güvenlik ihtiyaçlarında kullanılmak üzere ilk iktisabı,
4. (IV) sayılı listedeki 9302.00.00.00.00 ve 93.03 tarife pozisyonunda yer alan malların Milli Savunma Bakanlığı, Adalet Bakanlığı, Jandarma Genel Komutanlığı, Sahil Güvenlik Komutanlığı, Milli İstihbarat Teşkilâtı, Savunma Sanayii Müsteşarlığı, Emniyet Genel Müdürlüğü ve Gümrükler Muhafaza Genel Müdürlüğüne teslimi veya bunlar tarafından ithali,
5. (IV) sayılı listede yer alan malların genel ve katma bütçeli dairelere, il özel idarelerine, belediyelere, köylere ve bunların teşkil ettikleri birliklere bedelsiz teslimi veya bunlar tarafından bedelsiz olarak ithali,
6. Kanuna ekli listelerdeki mallardan 4458 sayılı Gümrük Kanununun 167 nci maddesinin birinci fıkrası kapsamında ithal edilen (bedeli 200.000 TL’yi aşan belirli binek otomobilleri hariç), geçici ithalat ve hariçte işleme rejimleri ile geri gelen eşyaya ilişkin hükümleri kapsamında gümrük vergisinden muaf veya müstesna olan eşyanın ithali (geri gelen eşyada belirtilen şartlarla),
7. 4458 sayılı Gümrük Kanununun transit, gümrük antrepo, dahilde işleme, gümrük kontrolü altında işleme rejimlerine tâbi tutulanlar ile serbest bölgeler ve geçici depolama yerleri hükümlerinin uygulandığı mallar,
8. (Ek: 20/8/2016-6745/51 md.) (II) sayılı Listede yer alan kayıt ve tescile tabi mallardan; 87.03 (motor silindir hacmi 1.600 cm³’ü aşanlar hariç), 87.04 (motor silindir hacmi 2.800 cm³’ü aşanlar hariç) ve 87.11 G.T.İ.P. numaralarında yer alanların, 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanununun ek 1 inci maddesinin ikinci fıkrasının (a) ve (b) bentlerinde sayılan kişilerden hayatını kaybetmiş olanların eş veya çocuklarından birisi, eş ve çocuğu yoksa ana veya babasından birisi tarafından bir defaya mahsus olmak üzere ilk iktisabı, vergiden müstesnadır.
(Ek fıkra: 28/11/2017-7061/72 md.) Birinci fıkranın; (2) numaralı bendinin (a) ve (c) alt bentleri ile (6) numaralı bendinde yer alan tutarlar, her yıl bir önceki yıla ilişkin olarak 213 sayılı Vergi Usul Kanunu hükümlerine göre belirlenen yeniden değerleme oranında artırılmak suretiyle uygulanır. Hesaplanan tutarın 100 lirayı aşmayan kesirleri dikkate alınmaz. Cumhurbaşkanı; birinci fıkrada belirlenen yerli katkı oranını yarısına kadar indirmeye, iki katına kadar artırmaya yetkilidir.
Madde 7/A — İhraç amaçlı taşıt yakıtı istisnası
(Ek: 27/4/2006-5493/1 md.) Kanuna ekli (I) sayılı listede yer alan 2710.19.43.00.11 ve 2710.20.11.00.11 G.T.İ.P. numaralı malların, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun ile 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu hükümleri çerçevesinde; Cumhurbaşkanınca belirlenen sınır kapılarında, 4458 sayılı Gümrük Kanununun ihracat rejimi kapsamında yurt dışına çıkarılacak eşyayı taşıyan kamyon, çekici ve soğutucu ünitesine sahip yarı römorkların depolarına (araçların ve soğutucu ünitelerin standart yakıt deposu miktarlarını aşmamak kaydıyla) yalnızca yurt dışına çıkışlarında teslimi vergiden müstesnadır.
Maliye Bakanlığı, bu maddede düzenlenen istisnaya ilişkin usûl ve esasları belirlemeye, istisnayı bu maddeye göre işlem yapanlara verginin iadesi yöntemi ile uygulamaya yetkilidir.
Madde 8 — Verginin tecili
1. (Yeniden düzenleme: 30/7/2003-4962/8 md.) Bu Kanuna ekli (I) sayılı listenin (B) cetvelindeki malların; (I) sayılı listeye dahil olmayan malların imalinde kullanılmak üzere mükellefler tarafından tesliminde tarh ve tahakkuk ettirilen özel tüketim vergisinin Cumhurbaşkanı tarafından belirlenecek kısmı, teminat alınmak suretiyle tecil olunur. Söz konusu malların tecil tarihini takip eden aybaşından itibaren oniki ay içinde (I) sayılı listeye dahil olmayan malların imalinde kullanılması halinde tecil olunan vergi terkin edilir. Bu hükümlere uyulmaması halinde, tecil-terkin işlemi dışındaki amaçlarla teslimde tarh edilmesi gereken vergiden, daha önce tahsil edilen verginin mahsubundan sonra kalan tutar, vade tarihinden itibaren 6183 sayılı Kanunun 51 inci maddesindeki gecikme zammı ile birlikte alıcıdan tahsil edilir. Mücbir sebepler dolayısıyla terkin edilememesi halinde vergi, tecil edildiği tarihten itibaren 48 inci maddeye göre geçerli tecil faizi ile birlikte alıcıdan tahsil edilir.
2. İhraç edilmek şartıyla ihracatçılara teslim edilen mallara ait özel tüketim vergisi, mükelleflerce ihracatçılardan tahsil edilmemesi şartıyla, bu mükelleflerin talebi üzerine vergi dairesince tarh ve tahakkuk ettirilerek tecil olunur. Söz konusu malların ihracatçıya teslim tarihini takip eden aybaşından itibaren üç ay içinde ihraç edilmesi halinde tecil edilen vergi terkin olunur. İhracatın şartlara uygun gerçekleştirilmemesi halinde, tecil olunan vergi vade tarihinden itibaren 51 inci maddeye göre gecikme zammı ile birlikte tahsil olunur. Mücbir sebepler nedeniyle ihraç edilememesi halinde tecil edilen vergi, tecil edildiği tarihten itibaren 48 inci maddeye göre geçerli tecil faizi ile birlikte tahsil edilir.
(Ek paragraf: 21/3/2018-7103/59 md.) İhracatın mücbir sebepler veya beklenmedik durumlar nedeniyle üç ay içinde gerçekleştirilememesi halinde, en geç üç aylık sürenin dolduğu tarihten itibaren onbeş gün içinde başvuran ihracatçılara, Maliye Bakanlığınca veya vergi dairelerince üç aya kadar ek süre verilebilir.
3. (III) sayılı listede yer alan malların tamamının ya da bir kısmının tesliminde veya ithalinde tahakkuk eden vergiyi, teminat alınmak suretiyle, bu malların tüketiciye teslimine kadar (bu safha dahil) tecil ettirmeye Cumhurbaşkanı yetkilidir.
Madde 9 — Vergi indirimi
Özel tüketim vergisine tâbi malların, yer aldığı listedeki başka bir malın imalinde kullanılması halinde ödenen vergi, Maliye Bakanlığınca belirlenen esaslara göre ödenecek vergiden indirilir.
Madde 9/A — İmalatta kullanılan (IV) sayılı liste mallarının vergisinin iadesi
(Ek: 21/3/2018-7103/60 md.) Bu Kanuna ekli (II) sayılı listenin 8701.20, 87.02, 87.03, 87.04, 87.11 G.T.İ.P. numaralarında yer alan malların imalinde kullanılan (IV) sayılı listedeki malların alış faturaları ve benzeri belgeler üzerinde gösterilen ve beyan edilen özel tüketim vergisi, (II) sayılı listedeki malların imalatçısına iade edilir. Maliye Bakanlığı verginin iadesine ilişkin usul ve esasları belirlemeye yetkilidir.
Madde 10 — İstisnaların sınırı ve yetki
1. Özel tüketim vergisine ilişkin istisna ve muafiyetler ancak bu Kanuna hüküm eklenmek veya bu Kanunda değişiklik yapılmak suretiyle düzenlenir. Diğer kanunlarda yer alan istisna veya muafiyet hükümleri bu vergi bakımından geçersizdir. Uluslararası anlaşma hükümleri saklıdır.
2. Maliye Bakanlığı, bu Kanunda yer alan istisna ve muafiyetlerin uygulanması ile verginin tecilinde alınacak teminatların türü ve miktarları ile tecil edilen verginin terkinine ilişkin usul ve esasları belirlemeye yetkilidir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM — Verginin Matrahı, Oranı veya Tutarı
Madde 11 — Vergileme ölçüleri ve matrah
(Değişik: 30/3/2006-5479/9 md.)
1. (I) sayılı listedeki mallar için belirlenen maktu vergi tutarları kilogram, litre, metreküp, standart metreküp, kilokalori veya bunların alt ve üst birimleri ile gerektiğinde büyüklükleri de dikkate alınarak kap, ambalaj veya adet olarak uygulanabilir.
2. (III) sayılı listenin (A) cetvelindeki mallar için asgari maktu vergi tutarları ile (B) cetvelindeki mallar için asgari maktu vergi ve maktu vergi tutarları; a) (A) cetvelindeki mallardan, 2203.00 G.T.İ.P. numaralı mallar için bir litredeki her bir alkol derecesi, 22.04, 22.05 (2205.10.90.00.12 hariç) ve 2206.00 G.T.İ.P. numaralı mallar için her bir litre, diğer mallar için içerdiği alkolün her bir litresi itibarıyla, b) (Değişik: 31/5/2012-6322/29 md.) (B) cetvelindeki mallar için asgari maktu vergi tutarları perakende satışa sunulan sigaraların ve makaronların birim ambalajı içinde yer alan her bir sigara veya her bir makaron, diğer tütün mamullerinin birim ambalajı içindeki mamulün her bir gramı itibarıyla; maktu vergi tutarları ise 20 adet sigaradan, 50 adet makarondan veya 50 gram tütünden oluşan birim ambalaj itibarıyla uygulanır.
3. (II), (III) [(B) cetvelindekiler hariç] ve (IV) sayılı listelerdeki mallar için verginin matrahı; bunların teslimi, ilk iktisabı ve ithalinde, hesaplanacak özel tüketim vergisi hariç, katma değer vergisi matrahını oluşturan unsurlardan teşekkül eder.
4. (III) sayılı listenin (B) cetvelindeki mallar için verginin matrahı; bunların nihai tüketicilere perakende satış fiyatıdır.
5. (Değişik: 31/5/2012-6322/29 md.) (III) sayılı listenin (A) cetvelindeki mallar için asgari maktu vergi tutarlarına göre hesaplanacak vergi tutarından az olmamak üzere yalnızca nispi vergi uygulanır. (B) cetvelindeki mallar için maktu vergi ile birlikte, asgari maktu vergi tutarına göre hesaplanacak vergi tutarından az olmamak üzere nispi vergi uygulanır. Cumhurbaşkanı bu maddede yer alan vergileme ölçülerini değiştirmeye yetkilidir.
Madde 12 — Oran veya tutar
1. Özel tüketim vergisi, bu Kanuna ekli listelerde yazılı malların karşılarında gösterilen tutar ve/veya oranlarda alınır.
(Ek paragraf: 4/6/2008-5766/19 md.; Değişik: 24/5/2013-6487/28 md.) (II) sayılı listedeki mallardan alınacak vergi, mükellefin bu malı alış bedeli ile her hâlükârda bu malların imalatçısının satış bedeli veya ithalatta hesaplanan katma değer vergisi matrahı üzerinden malın tabi olduğu orana göre hesaplanan vergi tutarından az olamaz. Verginin, mükellefin alış bedeli üzerinden hesaplandığı durumlarda, malı teslim tarihine kadar bu malı mükellefe teslim eden tarafından yüzde 10’a kadar yapılan indirimler alış bedelinden de indirilebilir. Ancak bu indirimler sonrası kalan tutar, malın imalatçısının satış bedelinden veya ithalatta hesaplanan katma değer vergisi matrahından düşük olamaz.
2. Cumhurbaşkanı, topluca veya ayrı ayrı olmak üzere; a) (Değişik: 14/7/2023-7456/12 md.) (I) sayılı listedeki maktu vergi tutarlarını, en yüksek vergi tutarının beş katına kadar artırmaya, sıfıra kadar indirmeye, farklı tutarlar tespit etmeye, b) (Değişik: 30/3/2006-5479/10 md.) (III) sayılı listedeki oranları sıfıra kadar indirmeye, (A) cetvelindeki mallar için dört katına, (B) cetvelindekiler için yarısına kadar artırmaya, asgari maktu vergiyi sıfıra kadar indirmeye, (A) cetvelinde iki katına, (B) cetvelinde üç katına kadar artırmaya, c) (Değişik: 16/11/2016-6761/7 md.) (II) sayılı listedeki oranları ve matrah alt/üst sınırlarını üç katına kadar artırmaya, sıfıra kadar indirmeye, 87.03 için farklı matrah grupları oluşturmaya; matrah grupları, motor gücü, motor silindir hacmi, menzili, batarya kapasitesi, cinsi, sınıfı, üst yapı gövde tanımı, emisyon türü ve değeri, istiap haddi ile yolcu/yük taşıma kapasitesi itibarıyla farklı oranlar belirlemeye, d) (IV) sayılı listedeki oranları sıfıra kadar indirmeye; 8517.12.00.00.11 için %50’ye, diğerleri için %25’e kadar artırmaya, e) alt pozisyonlar itibarıyla farklı vergi tutarları veya oranları belirlemeye, yetkilidir.
3. (Yeniden düzenleme: 31/5/2012-6322/30 md.) (III) sayılı listedeki asgari maktu ve maktu vergi tutarları, ocak ve temmuz aylarında, TÜİK tarafından ilan edilen üretici fiyat endeksinde son altı ayda meydana gelen değişim oranında yeniden belirlenmiş sayılır. Cumhurbaşkanı, uygulama dönemlerini belirlemeye veya bu tutarların uygulanmamasına karar vermeye yetkilidir.
4. (Değişik: 16/7/2004-5228/22 md.) (I) sayılı listedeki maktu vergi tutarlarının (2)/a bendi uyarınca farklı tespit edilmesi halinde; Maliye Bakanlığı vergi farklılaştırmasını, verginin iadesi yöntemi ile uygulamaya, teminat istemeye ve usul ve esasları belirlemeye yetkilidir.
5. (Ek: 14/7/2023-7456/12 md.) (I) sayılı listedeki maktu vergi tutarları, ocak ve temmuz aylarında, TÜİK tarafından ilan edilen yurt içi üretici fiyat endeksinde son altı ayda meydana gelen değişim oranında yeniden belirlenmiş sayılır. Cumhurbaşkanı, uygulama dönemlerini belirlemeye veya bu tutarların uygulanmamasına karar vermeye yetkilidir.
Madde 13 — Müteselsil sorumluluk ve ceza uygulaması
1. Gerçek veya tüzel kişiler tarafından ithal edilen ham petrolün Türkiye’deki rafinerilere fason olarak rafine ettirilmesi sonucu elde edilen (I) sayılı listedeki malların tesliminde doğacak özel tüketim vergisinin ödenmesinden, ham petrol ithalini gerçekleştirenlerle birlikte, ilgili rafineri şirketi müteselsilen sorumludur.
2. (I) sayılı listedeki malları teslim alanların, bu malları daha yüksek tutarda vergiye tâbi bir mal olarak kullanmak veya üçüncü kişilere satmak suretiyle vergi ziyaına sebebiyet vermeleri halinde, ziyaa uğratılan vergi bunlar adına tarh olunur ve tarhiyata 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 344 üncü maddesine göre vergi ziyaı cezası uygulanır.
3. (II) sayılı listedeki malların ilk iktisabı, teslimi veya ithaline ilişkin işlemleri gerçekleştirenler, bu işlemlerden önce özel tüketim vergisinin ödendiğini gösteren belgeleri aramak zorundadırlar. Bu mecburiyete uymayan gümrük memurları, kayıt ve tescile yetkili memurlar, motorlu araç ticareti yapanlar, müzayede satışını gerçekleştirenler ile icra memurları, ziyaa uğratılan vergi, vergi cezası ve gecikme faizinden mükellefle birlikte müteselsilen sorumludurlar. Ancak bunlar, ödemek zorunda kaldıkları vergi, ceza ve faizler için mükellefe rücu hakkına sahiptirler.
4. (Ek: 4/6/2008-5766/19 md.; Değişik: 28/3/2013-6455/33 md.) 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanununun 18 inci maddesi uyarınca kullanılma zorunluluğu getirilen ulusal markeri bulunmayan ya da standartlara uygun olmayan ÖTV’ye tabi malları bulundurduğu tespit edilenler adına, malların tespit tarihindeki miktarı üzerinden 11 inci maddedeki esaslara göre ÖTV resen tarh edilir. Bu tarhiyata ayrıca vergi ziyaı cezası uygulanır.
5. (Ek: 28/3/2013-6455/33 md.) 213 sayılı Kanunun mükerrer 257 nci maddesi uyarınca kullanılma zorunluluğu getirilen özel etiketi veya işareti olmayan ÖTV’ye tabi malların bulundurulduğunun tespiti halinde; (III) sayılı listenin (A) cetvelindeki mallarda 50 litreyi, (B) cetvelindeki belirli mallarda 5.000 adedi aşması hâlinde müteselsilen sorumlu olmak üzere, bu malları bulunduranlar ile ithal veya imal edenlerden herhangi biri adına, emsal bedeli veya miktarı üzerinden 11 inci maddedeki esaslara göre ÖTV resen tarh edilir. Bu tarhiyata ayrıca vergi ziyaı cezası uygulanır.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM — Verginin Beyanı, Tarhı ve Ödenmesi; Belgelerde Gösterilmesi; Değişiklikler
Madde 14 — Verginin beyanı, tarhı ve ödenmesi
1. Özel tüketim vergisi, mükelleflerin yazılı beyanları üzerine tarh olunur. Adi ortaklıklarda verginin ödenmesinden ortakların tamamı müteselsilen sorumlu olmak üzere ortaklardan herhangi birisi tarhiyata muhatap tutulur. Bu vergi, beyannamenin verildiği günde, posta ile gönderilmişse daireye geldiği tarihi takip eden yedi gün içinde tarh edilir ve beyanname verme süresi içinde ödenir. Vergilendirme dönemi; (I) sayılı listedeki mallar için her ayın ilk onbeş günlük birinci ve kalan günlerinden oluşan ikinci dönem; (III) ve (IV) sayılı listeler ile (II) sayılı listedeki kayıt ve tescile tâbi olmayanların tesliminde birer aylık dönemlerdir. Beyanname, (I) sayılı liste mallar için dönemi izleyen onuncu, diğerleri için dönemi izleyen ayın onbeşinci günü akşamına kadar KDV yönünden bağlı olunan vergi dairesine verilir.
2. (II) sayılı listedeki kayıt ve tescile tâbi mallara ait ÖTV beyannamesi, ilk iktisapla ilgili işlemlerin tamamlanmasından önce işlemlerin yapıldığı yer vergi dairesine verilir ve vergi aynı günde ödenir.
3. İthalatta alınan vergi, ilgili gümrük idaresince hesaplanır ve mükellefe, kanuni temsilcisine veya gümrük müşavirine tebliğ edilir. Bu vergi, ithalat vergileri ile aynı zamanda ödenir. İthalat vergilerine tâbi olmayan mallara ait vergi, gümrük beyannamesinin tescili tarihindeki oran veya tutarlar üzerinden hesaplanarak tahsil edilir.
4. Cumhurbaşkanı, (I) sayılı listedeki mallar için vergilendirme dönemini gün veya ay olarak belirlemeye, beyanname verme ve ödeme süresini kısaltmaya, vergilendirmeyi ithal aşamasında gümrük idaresine yaptırmaya yetkilidir.
5. Maliye Bakanlığı; beyannamelerin şekil ve muhtevasını belirlemeye, tarh yerini tayin etmeye, verginin işlemden önce ödenmesi şartını koymaya, müzayede satışlarına ilişkin beyan, ödeme ve tahsil usullerini belirlemeye, (III) sayılı liste mallara ait verginin bandrol usulü ile tahsiline ilişkin usulleri tespit etmeye yetkilidir.
Madde 15 — Belgelerde gösterilme; matrahta, vergide ve mükellefiyette değişiklikler
1. Mükellefler özel tüketim vergisini satış belgelerinde ayrıca göstermeye mecburdurlar. Vergiye tâbi bir işlem söz konusu olmadığı halde belgede vergi gösterenler, söz konusu vergiyi beyan ve ödemekle mükelleftirler. 4077 sayılı Kanun hükümleri saklı kalmak üzere, (II) sayılı listedeki kayıt ve tescile tâbi malların kayıt ve tescilden sonra iadesi hali hariç; malların iadesi, işlemin gerçekleşmemesi veya diğer nedenlerle matrahta değişiklik olması ya da yersiz/fazla vergi hesaplanması hallerinde mükellefler; değişikliğin mahiyetine uygun şekilde ve meydana geldiği dönem içinde düzeltme yapabilir, mahsup edebilir veya iade talebinde bulunabilirler. (II) sayılı listedeki kayıt ve tescile tâbi mallar için dönem şartı aranmaz. İade olunan malların fiilen işletmeye girmesi, yersiz/fazla verginin alıcıya iade edilmesi ve bunların kayıt ve beyannamede gösterilmesi şarttır.
2. a) (II) sayılı listedeki kayıt ve tescile tâbi mallardan, veraset yoluyla intikaller hariç, ilk iktisabında istisna uygulanan malların istisnadan yararlananlar dışındakilerce iktisabında, ilk iktisaptaki matrah esas alınarak, kayıt ve tescil tarihinde geçerli oran üzerinden ÖTV alınır. (7)/(2) ve (8) numaralı bentlerdeki istisnadan yararlananların, bu malları 5 yıldan fazla kullanarak elden çıkarmaları durumunda bu hüküm uygulanmaz. b) (Değişik: 16/7/2004-5228/23 md.) (II) sayılı listedeki kayıt ve tescile tâbi malların, ilk iktisap tarihinden itibaren beş yıl içinde 87.02 (Otobüs ve midibüs hariç), 87.03 veya 87.04 (“Diğerleri” grubu hariç) tarife pozisyonlarındaki mallara dönüştürülmesi halinde, daha önce ödenen vergi mahsup edilmek suretiyle ilk iktisaptaki matrah esas alınarak, değişikliğin kayıt ve tescili tarihinde geçerli oran üzerinden ÖTV alınır.
3. Bu Maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar Maliye Bakanlığınca belirlenir.
BEŞİNCİ BÖLÜM — Gümrük İdarelerince Alınan Özel Tüketim Vergisine İlişkin Hükümler
Madde 16 — Gümrük idarelerince alınan özel tüketim vergisine ilişkin hükümler
1. İthalde alınan özel tüketim vergisi gümrük makbuzunda ayrıca gösterilir. İthalat vergilerinin maktu veya sabit oranlı alındığı hallerde tarife, malın ithalinde alınacak ÖTV de dahil edilmek suretiyle tespit olunur.
2. 4458 sayılı Gümrük Kanunu ile diğer kanunlar gereğince ithalat vergileri teminata bağlanarak işlem gören mallara ait ÖTV de aynı usule tâbi tutulur.
3. Bu Kanuna göre gümrükte vergisi ödenmeden veya eksik ödenerek ithal edilen malların hiç alınmamış veya eksik alınmış ÖTV’si ile vergiden müstesna olduğu halde yanlışlıkla alınan veya fazla alınan ÖTV hakkında 4458 sayılı Gümrük Kanunundaki esaslara göre işlem yapılır. Beyan üzerinden hesaplanan vergiler ile muayene ve denetleme sonucu hesaplanan vergiler arasındaki farklarda, ithalat vergileri noksanlıklarında uygulanacak esaslara göre para cezası kesilir.
4. (I) sayılı listedeki malların ithalinde, ödenecek ÖTV’ye karşılık olmak üzere türü, tutarı ve çözümüne ilişkin usul ve esasları Maliye Bakanlığınca belirlenmek suretiyle teminat alınır.
ALTINCI BÖLÜM — Diğer Hükümler
Madde 17 — Özel tüketim vergisi hâsılatının paylaşımı
1. (Mülga: 2/7/2008-5779/8 md.)
2. Bu Kanuna ekli (III) sayılı listede yer alan mallar üzerinden tahsil edilen ÖTV hâsılatından; a) 3238 sayılı Kanunla kurulan Savunma Sanayii Destekleme Fonuna %7,9 oranında pay ayrılır. Bu pay, tahsilâtın yapıldığı ayı takip eden ayın sonuna kadar T.C. Merkez Bankasındaki Fon hesabına yatırılır. e) 4733 sayılı Kanunun 5 inci maddesindeki giderlerde kullanılmak üzere %0,2 oranında pay ayrılır.
4. (Değişik: 14/7/2004-5217/18 md.) Cumhurbaşkanı, bu madde uyarınca ÖTV hasılatından verilecek paylara ilişkin oranları topluca veya ayrı ayrı sıfıra kadar indirmeye yetkilidir.
Madde 18 — Yürürlükten kaldırılan hükümler
1. 79 sayılı Kanunun 5 inci maddesinin makine bendi, 2. 492 sayılı Harçlar Kanununa bağlı (9) sayılı tarifenin “(I.) Tescil harçları” bölümü, 3. 1318 sayılı Finansman Kanununun 1 ilâ 10 uncu maddeleri ile geçici 1, 2 ve 3 üncü maddeleri, 4. 3065 sayılı KDV Kanununun 60 ıncı maddesi, 5. 3074 sayılı Akaryakıt Tüketim Vergisi Kanunu, 6. 3238 sayılı Kanunun 12 nci maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendi, 7. 3418 sayılı Kanunun 1-8 ve 39 uncu maddeleri, 8. 3480 sayılı Kanunun 1 ve 2 nci maddeleri, 9. 4306 sayılı Kanunun geçici 1 inci maddesinin (A)/(2) ve (B) fıkraları, 10. 4342 sayılı Mera Kanununun 30 uncu maddesinin (a) bendi, 11. 4629 sayılı Kanunun geçici 1/(A)/(a)/(3) bendi, 12. 4684 sayılı Kanunun geçici 3/(d)/(1) ve (3) bentleri, 13. 4733 sayılı Kanunun 5 inci maddesinin (a) bendi ile ikinci fıkrası, yürürlükten kaldırılmıştır.
Geçici Madde 1
Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce teslimi, iktisabı veya ithali gerçekleşen mallara ait vergi, harç, fon ve paylar, bu işlemlerin gerçekleştiği tarihte yürürlükte bulunan hükümlere göre tahsil edilir. Maliye Bakanlığı, vergi mükerrerliğini önlemek amacıyla bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esasları belirlemeye yetkilidir.
Geçici Madde 2
Bu Kanuna ekli (II) sayılı listedeki mallardan Türkiye’de kayıt ve tescil edilmiş olanların, Kanunun yayımlandığı tarihten itibaren iktisabında veya vekaletname ile tasarruf hakkının devralınmasında; 1318 sayılı Finansman Kanununun taşıt alım vergisine ilişkin hükümleri, 492 sayılı Kanuna bağlı (9) sayılı tarifenin “(I.) Tescil harçları” bölümü ve 4306 sayılı Kanunun geçici 1/(A)/(2) bendi uygulanmaz.
Geçici Madde 3 — Hurda araç indirimi
(Ek: 30/7/2003-4962/10 md.) Bu maddenin yayımı tarihinden 31.12.2004 tarihine kadar (II) sayılı listedeki belirli araçlar hariç, kayıt ve tescile tâbi 20 ve daha büyük yaştaki taşıt araçları adına kayıtlı gerçek veya tüzel kişilerce, bu araçların bir daha kullanılmamak üzere hurdaya çıkarılarak aynı cinsten (87.03 için motor silindir hacmi 1600 cm³’ü geçmeyen) bir aracın ilk iktisabında ÖTV 3.500.000.000 (2004 yılı için 4.500.000.000) lira eksik hesaplanır. Verginin bu tutarın altında olması halinde ÖTV hesaplanmaz. 237 sayılı Taşıt Kanunu kapsamındaki kurumlar (belediyeler hariç) bu indirimden yararlanmaz.
Geçici Madde 4
(Ek: 21/4/2005-5335/20 md.) 4046 sayılı Kanun kapsamına alınan kuruluşlara ait malların, aynı Kanun hükümleri kapsamında devredilmesi halinde vergiyi doğuran olay, bu malların devralanlar tarafından tesliminde gerçekleşir ve ÖTV’nin mükellefi bu teslimi gerçekleştirenlerdir.
Geçici Madde 5
(Ek: 9/7/2008-5784/10 md.) 31/12/2019 tarihine kadar, Kanuna ekli (I) sayılı listenin (A) cetvelindeki belirli G.T.İ.P. numaralı malların yalnızca elektrik üretiminde kullanılmak üzere teslimi ile birincil yakıtı doğalgaz, ikincil yakıtı akaryakıt olan santrallara Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı talimatı veya onayı ile 2710.19.43.00.11 ve 2710.20.11.00.11 G.T.İ.P. numaralı malların aynı amaçla teslimi vergiden müstesnadır. Usul ve esasları Maliye Bakanlığı belirler.
Geçici Madde 6 — Cep telefonlarında asgari maktu vergi
(Ek: 16/6/2009-5904/19 md.) 31/12/2033 tarihine kadar, (IV) sayılı listedeki 8517.12.00.00.11 G.T.İ.P. numaralı malların karşısındaki orana göre hesaplanan vergi, her bir adet için 160 Türk Lirasından az olursa, orana göre hesaplanan vergi yerine her bir adet için 160 Türk Lirası vergi alınır. Bu tutarlar her yıl yeniden değerleme oranında artırılır; 1 lirayı aşmayan kesirler dikkate alınmaz. Cumhurbaşkanı bu tutarı sıfıra kadar indirmeye, üç katına kadar artırmaya yetkilidir.
Geçici Madde 7 — Ticari taşıt yenileme istisnası
(Ek: 20/8/2016-6745/54 md.) (II) sayılı listenin 87.02 ve 87.03 kapsamındaki taşıtlarla şehiriçi taksi, dolmuş, servis, minibüs, midibüs, otobüs taşımacılığı ile 8701.20 ve 87.04 kapsamındaki taşıtlarla ticari yük taşımacılığı yapan gerçek ve tüzel kişilerce, bu faaliyetlerde kullanılan taşıtların yenilenmesi amacıyla aynı tarife pozisyon sıraları kapsamındaki taşıtların (belirli araçlar hariç) 30/6/2019 tarihine kadar ilk iktisabı vergiden müstesnadır. Yenilemeye konu taşıtın istisnadan yararlanılan tarihten itibaren iki tam yıl içinde elden çıkarılması şarttır; ihlali halinde alınmayan vergiler vergi ziyaı cezası ve gecikme faizi ile birlikte tahsil edilir.
Geçici Madde 8
(Ek: 17/1/2019-7161/38 md.) Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce ithal veya teslim edilen şalgam suları ile Türk Gıda Kodeksine göre çeşnili ve aromalı/aromalandırılmış içme sütleri, bebek ve devam sütü sayılan içeceklerle ilgili olarak ÖTV ve buna isabet eden KDV bakımından tarhiyat yapılmaz, ceza kesilmez; açılmış davalardan feragat kaydıyla vazgeçilir, tahakkuk eden tutarlar terkin edilir, tahsil edilen tutarlar iade edilmez.
Geçici Madde 9
(Ek: 9/3/2023-7440/19 md.) 6785 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile olağanüstü hal ilan edilen illerde faaliyette bulunan tütün kooperatiflerince üretilen, (III) sayılı listenin (B) cetvelindeki 2403.19.10.00.19 ve 2403.19.90.00.19 G.T.İ.P. numaralı mallardan, TS 13599 Sarmalık Kıyılmış Tütün Mamulü Standardına uygun nitelikteki malların tesliminde 31/12/2024 tarihine kadar ÖTV oranı %50 indirimli uygulanır.
Madde 19 — Yürürlük
Bu Kanunun; a) Geçici 2 nci maddesi yayımı tarihinde, b) 15 inci maddesinin 2 numaralı fıkrasının (b) bendi 1.8.2003 tarihinden geçerli olmak üzere yayımı tarihinde, c) Diğer hükümleri 1.8.2002 tarihinden geçerli olmak üzere yayımı tarihinde, yürürlüğe girer.
Madde 20 — Yürütme
Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.
İşlenemeyen Hükümler
1 - 18/2/2009 tarihli ve 5838 sayılı Kanunun geçici maddesi: GEÇİCİ MADDE 3 – 4760 sayılı Kanuna ekli (II) sayılı listede yer alan ve 1/8/2002 – 21/7/2005 tarihleri arasında 87.03 G.T.İ.P. numarasından ÖTV beyan edilmesi gerekirken 87.04 G.T.İ.P. numarasından ÖTV beyan edilen araçlarla ilgili olarak, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önceki dönemler için ÖTV tarhiyatı yapılmaz, daha önce yapılan tarhiyatlardan vazgeçilir, tahakkuk eden tutarlar terkin edilir. (Anayasa Mahkemesinin 22/12/2011 tarihli ve E.:2010/118, K.:2011/170 sayılı Kararı ile bu maddenin “Tahsil edilmiş tutarlar red ve iade edilmez.” şeklindeki son cümlesi iptal edilmiştir.)
EKLER — 4760 Sayılı Kanuna Ekli Sayılı Listeler
Aşağıdaki cetveller, güncel Cumhurbaşkanı Kararları ile son belirlenen oran ve tutarları özetlemektedir. Tam ve resmî metin için Resmî Gazete ve Gelir İdaresi Başkanlığı yayınları esas alınmalıdır. Tablolar, listelerin başlıca G.T.İ.P. satırlarını içerir.
(I) Sayılı Liste — (A) Cetveli
Akaryakıt ürünleri; maktu vergi tutarları (TL/birim).
| G.T.İ.P. NO | Mal İsmi | Vergi Tutarı (TL) | Uygulanacak Vergi Tutarı (TL) | Birimi |
|---|---|---|---|---|
| 2710.12.11.00.00 | Özel bir işleme tabi tutulacak olanlar (Hafif yağlar) | 2,5000 | 0 | Kilogram |
| 2710.12.31.00.00 | Uçak benzini | 2,5000 | 0 | Litre |
| 2710.12.41.00.00 | Oktanı (RON) 95’den az olanlar | 2,1500 | 12,6179 | Litre |
| 2710.12.45.00.11 | Kurşunsuz benzin 95 oktan | 2,3765 | 14,8277 | Litre |
| 2710.12.45.00.13 | Kurşunsuz benzin 95 oktan (E10) | 2,3765 | 14,8277 | Litre |
| 2710.12.45.00.18 | Diğerleri (RON 95–98) | 2,3765 | 14,8277 | Litre |
| 2710.12.49.00.11 | Kurşunsuz benzin 98 oktan | 2,4985 | 15,5437 | Litre |
| 2710.12.49.00.12 | Kurşunsuz benzin 98 oktan (E10) | 2,4985 | 15,5437 | Litre |
| 2710.12.49.00.18 | Diğerleri (RON ≥98) | 2,4985 | 15,5437 | Litre |
| 2710.12.51.00.00 | Oktanı (RON) 98’den az olanlar (kurşunlu) | 2,1800 | 12,7941 | Litre |
| 2710.12.59.00.00 | Oktanı (RON) 98 veya daha fazla (kurşunlu) | 2,1800 | 12,7941 | Litre |
| 2710.12.70.00.00 | Benzin tipi jet yakıtı | 2,5000 | 0 | Litre |
| 2710.19.21.00.00 | Jet yakıtı (Kerosen) | 2,5000 | 0 | Litre |
| 2710.19.43.00.11 | Motorin | 1,7945 | 13,9006 | Litre |
| 2710.19.43.00.17 | Damıtık denizcilik yakıtı | 1,7945 | 12,1331 | Litre |
| 2710.19.43.00.29 | Diğerleri (gaz oiller) | 1,7945 | 12,1331 | Litre |
| 2710.20.11.00.11 | Motorin (gaz oiller) | 1,7945 | 13,9006 | Litre |
| 2710.20.11.00.19 | Diğerleri (gaz oiller) | 1,7945 | 12,1331 | Litre |
| 2710.19.62.00.10 | Kalorifer Yakıtı (fuel oil, kükürt ≤%0,1) | 0,4760 | 3,2181 | Kilogram |
| 2710.19.62.00.11 | Fuel oil (kükürt ≤%0,1) | 0,4760 | 3,2181 | Kilogram |
| 2710.19.64.00.11 | Fuel oil (kükürt %0,1–%1) | 0,2370 | 1,6023 | Kilogram |
| 2710.19.68.00.11 | Yüksek kükürtlü fuel oil (kükürt >%1) | 0,2240 | 1,5143 | Kilogram |
| 2711.11.00.00.00 | Doğal gaz — motorlu taşıtlarda yakıt (sıvılaştırılmış) | 0,8599 | 5,5049 | Standart m³ |
| 2711.12 | Propan (sıvılaştırılmış) | 1,7780 | 11,3830 | Kilogram |
| 2711.13 | Bütan (sıvılaştırılmış) | 1,7780 | 11,3830 | Kilogram |
| 2711.19.00.00.11 | L.P.G. — motorlu taşıtlarda yakıt (Otogaz) | 1,7780 | 11,3830 | Kilogram |
| 2711.21.00.00.00 | Doğal gaz — motorlu taşıtlarda yakıt (gaz halinde) | 0,8599 | 5,5049 | Standart m³ |
| 38.26 | Biodizel ve karışımları | 1,1209 | 7,5787 | Litre |
(I) Sayılı Liste — (B) Cetveli
Solventler, yağlama yağları ve benzeri ürünler.
| G.T.İ.P. NO | Mal İsmi | Vergi Tutarı (TL) | Uygulanacak Vergi Tutarı (TL) | Birimi |
|---|---|---|---|---|
| 2707.10.00.00.00 | Benzol (Benzen) | 2,4985 | 14,6633 | Kilogram |
| 2707.20.00.00.00 | Toluol (Toluen) | 2,4985 | 14,6633 | Kilogram |
| 2707.30.00.00.00 | Ksilol (Ksilen) | 2,4985 | 14,6633 | Kilogram |
| 2709.00.10.00.00 | Tabii gazın kondanseleri | 2,4985 | 14,6633 | Kilogram |
| 2710.12.21.00.00 | White spirit | 2,4985 | 14,6633 | Kilogram |
| 2710.12.90.00.11 | Diğer solventler (Çözücüler) | 2,4985 | 14,6633 | Kilogram |
| 2901.10.00.90.11 | Hekzan | 2,4985 | 14,6633 | Kilogram |
| 2902.20.00.00.00 | Benzen (Benzol) | 2,4985 | 14,6633 | Kilogram |
| 2909.19.90.00.13 | Metil tersiyer bütil eter (MTBE) | 2,4985 | 14,6633 | Kilogram |
| 38.11 | Vuruntuyu önleyici müstahzarlar, katkılar | 2,4985 | 14,6633 | Kilogram |
| 3814.00 | Organik karma çözücüler ve incelticiler | 0,9390 | 5,5107 | Kilogram |
| 2710.19.81.00.00 | Motor yağları, kompresör/türbin yağlama yağları | 1,5007 | 10,1465 | Kilogram |
| 2710.19.83.00.00 | Hidrolik yağları | 1,5007 | 10,1465 | Kilogram |
| 2710.19.85.00.00 | Beyaz yağlar, sıvı parafin | 1,5007 | 10,1465 | Kilogram |
| 2710.19.87.00.00 | Dişli yağları ve redüktör yağları | 1,5007 | 10,1465 | Kilogram |
| 2710.19.25.00.11 | Gazyağı | 1,1367 | 7,6854 | Litre |
| 3403.19.10.00.00 | Yağlama müstahzarları (petrol yağı ≥%70) | 1,5007 | 10,1465 | Kilogram |
| 3819.00.00.00.00 | Hidrolik fren sıvıları | 1,5007 | 10,1465 | Kilogram |
(II) Sayılı Liste
Kara, hava ve deniz taşıtları; nispi vergi oranları (%). Aksam ve parçalar kapsama dahil değildir.
| G.T.İ.P. NO | Mal İsmi | Vergi Oranı (%) |
|---|---|---|
| 87.01 | Traktörler — Yalnız ATV ve UTV | 25 |
| 8701.20 | Yarı römorkler için çekiciler | 4 |
| 87.02 | Otobüs | 1 |
| 87.02 | Midibüs | 4 |
| 87.02 | Minibüs | 9 |
| 87.03 | Binek — istiap ≤850 kg, motor <2000 cm³ | 15 |
| 87.03 | Binek — istiap >850 kg, motor <2800 cm³ | 15 |
| 87.03 | Binek — sadece elektrik motorlu (yük tipi) | 10 |
| 87.03 | Sürücü dahil 9 kişilik, motor ≤3200 cm³ | 15 |
| 87.03 | ATV ve UTV | 25 |
| 87.03 | Motorlu karavanlar | 45 |
| 87.03 | Motor ≤1400 cm³ — matrah ≤650.000 TL | 70 |
| 87.03 | Motor ≤1400 cm³ — matrah >650.000, ≤900.000 TL | 75 |
| 87.03 | Motor ≤1400 cm³ — matrah >900.000, ≤1.100.000 TL | 80 |
| 87.03 | Motor ≤1400 cm³ — diğerleri | 90 |
| 87.03 | Motor 1400–1600 cm³ — matrah ≤850.000 TL | 75 |
| 87.03 | Motor 1400–1600 cm³ — matrah >850.000, ≤1.100.000 TL | 80 |
| 87.03 | Motor 1400–1600 cm³ — matrah >1.100.000, ≤1.650.000 TL | 90 |
| 87.03 | Motor 1400–1600 cm³ — diğerleri | 100 |
| 87.03 | Motor 1600–2000 cm³ (diğerleri) — matrah ≤1.650.000 TL | 150 |
| 87.03 | Motor 1600–2000 cm³ (diğerleri) — diğerleri | 170 |
| 87.03 | Motor >2000 cm³ (diğerleri) | 220 |
| 87.03 | Şarj edilebilir hibrit — düşük emisyon, motor ≤1600 cm³, matrah ≤1.350.000 TL | 45 |
| 87.03 | Şarj edilebilir hibrit — motor ≤1600 cm³, diğerleri | 75 |
| 87.03 | Sadece elektrik — motor gücü ≤160 kW, matrah ≤1.650.000 TL | 25 |
| 87.03 | Sadece elektrik — motor gücü ≤160 kW, diğerleri | 55 |
| 87.03 | Sadece elektrik — motor gücü >160 kW, matrah ≤1.650.000 TL | 65 |
| 87.03 | Sadece elektrik — motor gücü >160 kW, diğerleri | 75 |
| 8703.10.18.00.00 | Golf arabaları vb. taşıtlar | 6,7 |
| 87.04 | Eşya taşıma — motor ≤3000 cm³ (belirli tip) | 10 |
| 87.04 | Eşya taşıma — motor 3000–4000 cm³ | 52 |
| 87.04 | Eşya taşıma — motor >4000 cm³ | 75 |
| 87.04 | Eşya taşıma — kapalı kasa istiap <620 kg (elektrik) | 10 |
| 87.04 | Eşya taşıma — arazi taşıtı (azami ≤3500 kg) | 50 |
| 87.04 | Eşya taşıma — diğerleri | 4 |
| 87.05 | Özel amaçlı motorlu taşıtlar (itfaiye hariç) | 4 |
| 87.09 | İstasyon/liman kısa mesafe yük arabaları, çekiciler | 4 |
| 87.11 | Motosikletler — motor ≤250 cm³ | 0 |
| 87.11 | Motosikletler — motor >250 cm³ | 37 |
| 8711.60.10.00.00 | Pedal yardımlı elektrikli taşıtlar (≤250 W) | 0 |
| 88.02 | Helikopterler ve uçaklar (askeri/zirai vb. hariç) | 0,5 |
| 8901.10.10.00.11 | ≤18 GT gezinti gemileri (denizde) | 8 |
| 89.03 | Yatlar, kotralar, tekneler ve gezinti gemileri | 8 |
(III) Sayılı Liste — (A) Cetveli
Alkollü ve alkolsüz içecekler; oran (%) ve asgari maktu vergi (TL).
| G.T.İ.P. NO | Mal İsmi | Vergi Oranı (%) | Asgari Maktu Vergi (TL) |
|---|---|---|---|
| 20.09 | Meyve/sebze suları (ambalajlı; belirli istisnalar hariç) | 10 | - |
| 22.02 | Sular ve alkolsüz içecekler (belirli istisnalar hariç) | 10 | - |
| 2202.10.00.00.11 | Sade gazozlar | 10 | - |
| 2202.10.00.00.12 | Meyvalı gazozlar | 10 | - |
| 2202.10.00.00.13 | Kolalı gazozlar | 35 | - |
| 2202.91.00.00.00 | Alkolsüz biralar | 10 | - |
| 2203.00 | Malttan üretilen biralar | 63 | 12,4849 |
| 22.04 | Taze üzüm şarabı (köpüklü hariç) | 0 | 61,3914 |
| 2204.10 | Köpüklü şaraplar | 0 | 414,7770 |
| 22.05 | Vermut ve diğer aromalı üzüm şarapları | 0 | 626,0018 |
| 2206.00 | Fermente edilmiş diğer içecekler | 0 | 135,4355 |
| 2207.20 | Tağyir edilmiş etil alkol / damıtım ürünü içkiler | 0 | 1.919,1384 |
| 22.08 | Damıtım yoluyla elde edilen alkollü içkiler, likörler | 0 | 1.919,1384 |
| 2208.20 | Üzüm şarabı/cibresinden damıtılan içkiler | 0 | 1.919,1384 |
| 2208.50 | Cin ve Geneva | 0 | 1.919,1384 |
| 2208.60 | Votka | 0 | 1.919,1384 |
| 2208.70 | Likörler | 0 | 1.919,1384 |
| 2208.90.48.00.11 | Rakı (≤2 litre kaplarda) | 0 | 1.705,9025 |
| 2208.90.71.00.11 | Rakı (>2 litre kaplarda) | 0 | 1.705,9025 |
(III) Sayılı Liste — (B) Cetveli
Tütün mamulleri; oran (%), asgari maktu ve maktu vergi (TL).
| G.T.İ.P. NO | Mal İsmi | Vergi Oranı (%) | Asgari Maktu Vergi (TL) | Maktu Vergi (TL) |
|---|---|---|---|---|
| 2402.10.00.00.11 | Tütün içeren purolar | 45 | 1,8644 | 2,6909 |
| 2402.10.00.00.19 | Sigarillolar | 45 | 1,8644 | 2,6909 |
| 2402.20 | Tütün içeren sigaralar | 45 | 1,9750 | 17,2720 |
| 24.03 | Diğer mamul tütün ve mamul tütün yerine geçen maddeler | 45 | 1,9750 | 17,2720 |
| 2403.11.00.00.00 | Nargile tütünleri | 0 | 0,7008 | 2,6064 |
| 2403.19.10.00.19 | Diğerleri (≤500 gr ambalaj) | 55 | 0,2652 | 2,6064 |
| 2403.19.90.00.19 | Diğerleri (>500 gr ambalaj) | 55 | 0,2652 | 2,6064 |
| 2403.99.10.00.00 | Enfiye ve çiğnemeye mahsus tütün | 45 | 1,9750 | 17,2720 |
| 4813.10.00.80.00 | Diğerleri (Makaron) | 0 | 0,2861 | - |
(IV) Sayılı Liste
Lüks tüketim ile dayanıklı tüketim malları; nispi vergi oranları (%). Aksam ve parçalar kapsama dahil değildir.
| G.T.İ.P. NO | Mal İsmi | Vergi Oranı (%) |
|---|---|---|
| 1604.31.00.00.00 | Havyar | 20 |
| 3303.00 | Parfümler ve tuvalet suları (kolonyalar hariç) | 20 |
| 33.04 | Güzellik/makyaj ve cilt bakım müstahzarları | 20 |
| 3305.30.00.00.00 | Saç spreyleri | 20 |
| 33.07 | Traş, deodorant, banyo müstahzarları vb. | 20 |
| 33.07 | Traş köpüğü ve traş kremi | 6,7 |
| 3401.11.00.90.00 | Traş sabunu | 6,7 |
| 43 | Kürkler ve taklit kürkler; mamulleri (belirli istisnalar hariç) | 20 |
| 49.01 | Kitaplar (poşetlenerek satılanlar) | 20 |
| 49.02 | Gazete ve periyodik yayınlar (poşetlenerek satılanlar) | 20 |
| 7013.22 | Kurşun kristalden ayaklı bardak | 20 |
| 7013.41 | Kurşun kristalden sofra ve mutfak eşyası | 20 |
| 8214.20.00.00.11 | Çıt çıt tipi tırnak makasları | 20 |
| 84.15 | Klima cihazları (belirli tipler) | 6,7 |
| 84.18 | Buzdolapları, dondurucular, ısı pompaları | 6,7 |
| 8422.11.00.00.00 | Bulaşık yıkama makinaları (ev tipi) | 6,7 |
| 8450.11 | Çamaşır yıkama makinaları (≤6 kg tam otomatik) | 6,7 |
| 85.07 | Elektrik akümülatörleri (elektrikli taşıt motoru için) | 3 |
| 85.08 | Vakumlu elektrik süpürgeleri | 6,7 |
| 85.09 | Ev tipi kendinden motorlu elektro-mekanik cihazlar | 6,7 |
| 8510.10.00.00.00 | Traş makinaları | 6,7 |
| 85.16 | Elektrikli su ısıtıcı, ütü, saç kurutucu vb. (ütüler hariç) | 6,7 |
| 8517.11.00.00.00 | Kordonsuz ahizeli telli telefon cihazları | 20 |
| 8517.12.00.00.11 | Cep (cellular) telsiz telefon — matrah ≤4.500 TL | 25 |
| 8517.12.00.00.11 | Cep (cellular) telsiz telefon — matrah 4.500–9.000 TL | 40 |
| 8517.12.00.00.11 | Cep (cellular) telsiz telefon — diğerleri | 50 |
| 85.18 | Mikrofon, hoparlör, kulaklık, amplifikatör setleri | 20 |
| 85.21 | Video kayıt/gösterme cihazları | 6,7 |
| 8525.80 | Televizyon kameraları, dijital kameralar | 20 |
| 8527.13 | Ses kayıt cihazı ile birlikte radyo | 20 |
| 85.28 | Monitör, projektör ve televizyon alıcıları (belirli istisnalar hariç) | 6,7 |
| 9302.00.00.00.00 | Revolverler ve tabancalar | 20 |
| 93.03 | Ateşli silahlar ve benzeri cihazlar (belirli istisnalar hariç) | 20 |
| 9405.10.50.10.11 | Kristal avizeler | 20 |
| 95.04 | Video oyun konsolları, kumarhane oyun masaları vb. | 20 |
| 96.01 | İşlenmiş fildişi, kemik, mercan, sedef vb. eşya | 20 |